Cách sử dụng máy đo độ dày lớp phủ để kiểm tra chất lượng sản phẩm

Máy đo độ dày lớp phủ được sử dụng để kiểm tra chiều dày của sơn, mạ, anodizing, nhựa hoặc các lớp phủ khác trên bề mặt vật liệu. Đây là phương pháp kiểm tra không phá hủy, giúp đánh giá độ đồng đều của lớp phủ mà không cần bóc tách sản phẩm. Tuy nhiên, kết quả đo không chỉ phụ thuộc vào thiết bị. Vật liệu nền, độ nhám bề mặt, vị trí đo và cách hiệu chuẩn đều có thể ảnh hưởng đến kết quả.

1. Xác định vật liệu nền trước khi đo

Trước tiên cần xác định sản phẩm có nền bằng:

• Thép hoặc sắt.

• Nhôm.

• Đồng.

• Kim loại màu khác.

• Vật liệu phi kim loại.

Thông tin này quyết định phương pháp đo mà máy có thể sử dụng.

Phương pháp từ tính thường được dùng để đo lớp phủ không từ tính trên nền kim loại có tính sắt từ như thép. Trong khi đó, phương pháp dòng xoáy phù hợp với lớp phủ cách điện trên nền kim loại màu dẫn điện như nhôm, đồng hoặc đồng thau.

2. Kiểm tra và hiệu chuẩn máy

Trước khi đo sản phẩm, cần kiểm tra máy bằng mẫu chuẩn hoặc lá chuẩn có chiều dày xác định theo hướng dẫn của nhà sản xuất.

Với máy đo độ dày lớp phủ, việc hiệu chuẩn nên được thực hiện trên vật liệu nền có đặc tính tương đồng với sản phẩm cần kiểm tra. ISO 2360 cũng yêu cầu xem xét vật liệu, hình học và đặc tính bề mặt của nền khi hiệu chuẩn hoặc điều chỉnh thiết bị.

Ví dụ, nếu cần đo lớp sơn trên một chi tiết nhôm cong, không nên chỉ hiệu chuẩn trên mẫu thép phẳng rồi áp dụng trực tiếp cho sản phẩm.

3. Làm sạch bề mặt đo

Bề mặt cần đo nên được làm sạch bụi, dầu mỡ hoặc các tạp chất có thể tạo khoảng cách giữa đầu dò và lớp phủ.

Tuy nhiên, không nên chà xát hoặc xử lý bề mặt quá mức vì việc làm thay đổi độ nhám cũng có thể ảnh hưởng đến kết quả.

Đây là lý do khi kiểm tra chất lượng sản phẩm, nên lựa chọn vị trí đo đại diện cho bề mặt thực tế.

4. Đặt đầu dò vuông góc với bề mặt

Đặt đầu dò tiếp xúc ổn định với bề mặt và hạn chế nghiêng đầu dò. Đặc biệt với các chi tiết cong, góc tiếp xúc có thể ảnh hưởng đến kết quả. Hình học bề mặt và độ cong là những yếu tố cần được xem xét khi đo chiều dày lớp phủ.

Không nên vừa đặt đầu dò vừa trượt trên bề mặt nếu hướng dẫn của thiết bị yêu cầu đo theo từng điểm.

5. Đo nhiều điểm trên cùng sản phẩm

Không nên chỉ đo một vị trí rồi sử dụng giá trị đó để đại diện cho toàn bộ sản phẩm.

Một quy trình kiểm tra thực tế có thể chia thành:

Điểm trung tâm → các khu vực xung quanh → mép hoặc vùng có hình học đặc biệt.

Sau đó ghi nhận nhiều giá trị để đánh giá độ đồng đều của lớp phủ.

ISO 2360 cũng đề cập việc xác định chiều dày dựa trên nhiều giá trị đo và sử dụng giá trị trung bình trong đánh giá.

6. Kiểm tra độ đồng đều của lớp phủ

Ví dụ một chi tiết được yêu cầu lớp sơn có chiều dày trong một khoảng xác định.

Nếu các điểm đo lần lượt cho kết quả:

82 → 85 → 84 → 121 → 86 µm

thì không nên chỉ tính giá trị trung bình rồi kết luận sản phẩm đạt.

Giá trị 121 µm cần được kiểm tra riêng vì có thể phản ánh vùng sơn quá dày hoặc một yếu tố gây sai lệch phép đo.

7. Chú ý khu vực gần cạnh và góc

Khi đo gần mép, lỗ khoan, góc hoặc vị trí có hình học thay đổi, trường đo của đầu dò có thể bị ảnh hưởng.

ISO 21968 lưu ý rằng hiệu ứng cạnh có thể làm thay đổi kết quả, đặc biệt khi đầu dò được đặt quá gần cạnh hoặc góc của mẫu.

Vì vậy, nên tuân thủ khoảng cách tối thiểu do nhà sản xuất quy định.

8. Đánh giá kết quả theo yêu cầu kỹ thuật

Sau khi đo, cần so sánh kết quả với:

• Chiều dày lớp phủ thiết kế.

• Dung sai kỹ thuật.

• Tiêu chuẩn kiểm tra áp dụng.

• Yêu cầu của khách hàng.

• Quy trình kiểm soát chất lượng nội bộ.

Máy đo chỉ cung cấp giá trị chiều dày. Việc sản phẩm đạt hay không cần dựa trên tiêu chí kỹ thuật tương ứng.

>> Xem thêm Top 5 máy đo độ dày lớp phủ tốt nhất hiện nay https://imallofficial.blogspot.com/2024/08/may-do-do-day-lop-son.html

9. Kinh nghiệm để kết quả đo ổn định

Khi kiểm tra định kỳ cùng một loại sản phẩm, nên cố định:

Model máy → phương pháp đo → mẫu chuẩn → vị trí đo → cách đặt đầu dò → số lần đo.

Điều này giúp dữ liệu giữa các lô sản phẩm có tính so sánh cao hơn.

Sử dụng máy đo độ dày lớp phủ để kiểm tra chất lượng không chỉ là đặt đầu dò lên bề mặt và đọc số. Một quy trình đáng tin cậy cần kiểm soát vật liệu nền, hiệu chuẩn, bề mặt, vị trí đo, hình học sản phẩm và số lượng điểm đo. Đặc biệt, khi kết quả bất thường, nên kiểm tra lại điều kiện đo trước khi kết luận lớp phủ của sản phẩm có vấn đề.